Οι Αζτέκοι, που γνώριζαν πολλά, είχαν ανακαλύψει και την βανίλια, την οποία χρησιμοποιούσαν για να φτιάξουν το ποτό των θεών. Αιώνες αργότερα, φύτρα της ''Vanilla Fragrance'' ταξίδεψε στα νησιά του Ινδικού ωκεανού και άρχισε η περιπέτεια της καλλιέργειάς της.
Ένα πέπλο μυστηρίου κάλυψε το γεγονός της αναπαραγωγής της βανίλιας. Το φυτό, που είναι ένα είδος ορχιδέας, άνθιζε αλλά… δεν έβγαζε καρπούς. Κανείς δεν μπορούσε να αναπαράγει το φυτό μακριά από την πατρίδα του το Μεξικό. Το 1840, ανακάλυψαν ότι μπορεί να γονιμοποιηθεί μόνο από μια ντόπια μέλισσα ή ένα ντόπιο πουλί.
To 1836, o βοτανολόγος Charles Françobis Antoine Moran, ενώ έπινε ήσυχα τον καφέ του κάπου στο Mexico, πρόσεξε δίπλα του μερικές μέλισσες να πετούν γύρω από τα λουλούδια της βανίλιας. Άρχισε να τις παρατηρεί προσεκτικά και είδε ότι έμπαιναν μέσα στο λουλούδι για να μεταφέρουν τη γύρη. Μετά από μερικές ώρες, το λουλούδι έκλεινε. Πέρασαν λίγες μέρες και ο επίμονος βοτανολόγος είδε ότι άρχισε να διαμορφώνεται ο πολύτιμος λοβός της βανίλιας. Μετά από αυτό, πειραματίστηκε κάνοντας με τα χέρια του τη διαδικασία γονιμοποίησης με γύρη.
Το 1841, ένας απλός αλλά αποτελεσματικός τρόπος γονιμοποίησης ανακαλύφθηκε από ένα 12χρονο σκλάβο, τον Edmond Albius. Ο μικρός Edmond με ένα λοξοκομμένο ξυλαράκι μπαμπού σήκωσε τη λεπτή μεμβράνη που χωρίζει τον ανθήρα από το στίγμα και με το δάκτυλο του μετέφερε τη γύρη. Έτσι, λύθηκε το θέμα γονιμοποίησης του άνθους.
Στις μέρες μας, η βανίλια, που έχει την παραξενιά να ανθίζει για λιγότερο από μία ημέρα, έρχεται κυρίως από την Ταϊτή και από τα τροπικά νησιά Μαδαγασκάρη, Ρεϋνιόν και Κομόρες. Υπάρχουν περισσότερα από 50 είδη βανίλιας αλλά μόνο 3 από αυτά χρησιμοποιούνται στην κατανάλωση. Και μία τελευταία δυσκολία… η επεξεργασία της βανίλιας διαρκεί περίπου 9 μήνες.